Aynı Diplomaya Giden Yollar Aynı mı? Tıp Fakültesinde Üniversite Farkı

“Nasıl olsa tıp tıptır.”
Tercih dönemlerinde en sık duyulan cümlelerden biri budur. Müfredat aynı, diploma aynı, mezun olunca unvan da aynı… Bu yüzden birçok öğrenci için üniversite seçimi ikinci planda kalır. Oysa aynı bölüm, farklı üniversitelerde okunduğunda bambaşka deneyimlere dönüşebilir. Tıp fakültesi bunun en somut örneklerinden biridir.

İyi olarak kabul edilen bir üniversitede tıp eğitimi alan öğrenci, çoğu zaman yalnızca ders dinlemez. Akademik kadro, öğrenciyi bilgiyi ezberleyen değil, bilgiyle düşünen bir birey hâline getirmeyi hedefler. Alanında aktif çalışan, yayın yapan ve klinik uygulamanın içinde olan hocalarla karşılaşma olasılığı yüksektir. Bu durum, öğrencinin soru sormasını, tartışmasını ve mesleki bakış açısını erken dönemde geliştirmesini sağlar. Hoca öğrenci ilişkisi sadece amfiyle sınırlı kalmaz; klinikte, araştırmada ve danışmanlıkta devam eder.

Orta düzeydeki bir üniversitede ise eğitim çoğu zaman daha düz bir hatta ilerler. Kadro sayısı sınırlı olabilir, hocaların ders yükü fazla olduğu için bireysel etkileşim azalabilir. Dersler aktarılır, sınavlar yapılır, bilgi verilir. Ancak öğrencinin akademik olarak derinleşmesi daha çok kendi çabasına bağlıdır. Aynı konular anlatılır ama öğrencinin düşünme biçimi her zaman aynı ölçüde gelişmez.

Tıp fakültesindeki en belirleyici farklardan biri klinik deneyimde ortaya çıkar. İyi bir üniversitede hasta çeşitliliği fazladır, teknoloji daha gelişmiştir ve öğrenci klinik sürecin gerçek bir parçası haline gelir. Gözlem yapmakla yetinmez; sorumluluk alır, karar süreçlerine tanıklık eder. Bu da mezuniyet sonrası özgüveni doğrudan etkiler. Öğrenci neyi bildiğini ve neyi yapabildiğini daha net hisseder.

Orta düzey bir üniversitede ise hasta sayısı fazla olsa bile deneyim çoğu zaman izleyici pozisyonunda kalabilir. Kalabalık gruplar içinde uygulama yapmak zorlaşır, imkanlar daha sınırlı olabilir. Öğrenci yine öğrenir, yine mezun olur; ancak yaparak öğrenme süreci daha yavaş ilerler. Burada fark, hastayı görmekte değil, o hasta üzerinden ne kadar deneyim kazanıldığındadır.

Üniversitenin bulunduğu çevre de tıp eğitiminde göz ardı edilmemesi gereken bir etkendir. İyi bir üniversite, öğrenciyi sadece akademik olarak değil, mesleki kimlik açısından da besler. Kongreler, seminerler, öğrenci toplulukları ve güçlü mezun ağı, öğrencinin kendini daha büyük bir mesleki dünyanın parçası gibi hissetmesini sağlar. Rekabet vardır ama bu rekabet çoğu zaman geliştiricidir.

Orta düzey bir üniversitede ise akademik ortam daha sakin olabilir. Bu, bazı öğrenciler için avantajdır; bazıları içinse sınırlayıcı. Gelişim büyük ölçüde öğrencinin kendi motivasyonuna kalır. Kendi yolunu çizen öğrenci için bu durum bir engel değildir; ancak yönlendirmeye ihtiyaç duyan öğrenciler için zorlayıcı olabilir.

Tüm bunlar bizi “Bölüm mü önemli, üniversite mi?” sorusuna getirir. Tıp fakültesi söz konusu olduğunda, herkes doktor olur. Atamalar merkezi sistemle yapılır, unvan aynıdır. Ancak doktorluk sadece bir unvan değildir. Klinik bakış, özgüven, mesleki refleksler ve bilimsel merak üniversiteden üniversiteye farklı hızlarda gelişir.

İyi bir üniversite bu özellikleri daha sistemli şekilde kazandırır. Orta düzey bir üniversite ise bu sorumluluğu büyük ölçüde öğrencinin kendisine bırakır. Bu nedenle mesele iyi ya da kötü üniversite meselesi değil; öğrencinin hangi ortamda daha çok gelişeceği meselesidir.

Asıl sorulması gereken şudur: Ben rekabetin olduğu bir ortamda mı büyürüm, yoksa daha sakin bir yapıda mı? İmkân verildiğinde mi gelişirim, yoksa imkanı kendim mi üretirim? Rehberlikte amaç, öğrenciyi en yüksek puana değil, kendi potansiyelini en iyi ortaya koyabileceği üniversiteye yönlendirmektir.

Çünkü tıp fakültesinde fark, binada değil; o binanın öğrenciyi nasıl bir doktora dönüştürdüğündedir.