Bir Meclisin Doğuşu ve Dünyaya Armağan Edilen Bayram: 23 Nisan Ulusal Egemenlik ve Çocuk Bayramı

İstanbul işgal altındaydı. Mart 1920’nin ortasında İngiliz askerleri resmî binaları basmış, Meclis-i Mebusan’ın son oturumunu zorla dağıtmıştı. Vekillerden bir kısmı tutuklanıp Malta’ya sürülürken, geride kalanlar için tek bir umut ışığı vardı: Anadolu.

Mustafa Kemal Paşa, daha 19 Mart’ta bir genelge yayımlayarak “Ankara’da yeni bir meclis toplanacak” demişti. Bu söz, işgal gemilerinin İstanbul limanlarında demirlediği günlerde adeta bir meşale gibiydi. Dört bir yandan seçimler yapıldı. Dağlardan, kasabalardan, cephelerden gelen milletvekilleri at sırtında, araba ile hatta yaya olarak Ankara’nın yolunu tuttu.

23 Nisan 1920 sabahı… Cuma günüydü. Halk Ankara’nın en büyük binası sayılan eski İdadi Mektebi’nin önüne toplandı. Cuma namazı kılındı, dualar edildi. İçeri 115 vekil girdi. Kimi subay üniformalı, kimi ceketi yamalı… Ama hepsinin gözü aynı ateşle yanıyordu. En yaşlı üye Şerif Bey kürsüye çıktı ve meclisi açtı. O anda sadece bir bina değil, bir milletin kaderi değişiyordu.

Aynı gün alınan kararlar tarihe geçti: Mustafa Kemal oy birliğiyle meclis başkanı seçildi. Ardından “Hükümet kurmak zorunludur” dendi. Bu ne demekti? Artık padişahın değil, milletin sözü geçecekti. “Egemenlik kayıtsız şartsız milletindir” ilkesi işte o gün, o binada fiilen hayat buldu.

Peki bu gün nasıl çocuk bayramı oldu?

İlk yıllarda 23 Nisan “Hâkimiyet-i Milliye Bayramı” olarak kutlandı. Ama 1927’de Atatürk bambaşka bir sürpriz yaptı. O yıl bir konuşmasında, “Bu bayramı çocuklara armağan ediyorum” dedi. Neden mi? Çünkü ona göre istikbal çocuklarındı. Dünyada bir ulusal bayramı doğrudan çocuklara hediye eden başka bir lider yoktu. Bu armağan, Türkiye’yi bu alanda tek kıldı.

Yıllar geçti, 1979’da UNESCO bu özel günü “Dünya Çocuk Bayramı” olarak tanıdı. 1980’lerden itibaren TRT, her yıl onlarca ülkeden çocuğu İstanbul’da, Ankara’da buluşturmaya başladı. Renk renk kostümler, farklı dillerden şarkılar… 23 Nisan artık sadece Türkiye’nin değil, dünya çocuklarının ortak günüydü.

Bugün 23 Nisan sabahı okullarda çelenkler sunulur, çocuklar TBMM kürsüsüne çıkar. Bir çocuk başkanlık koltuğuna oturduğunda aslında Atatürk’ün yüz yıl önce kurduğu hayal yeniden canlanır: Milletin geleceği, milletin çocuklarıdır.

İşte bu yüzden 23 Nisan bir direnişin, bir doğuşun ve en güzel armağanın hikâyesidir.